بعدی »

[مـ‌‍‌‌همّد بذرکار]

قراره توی این موضوع به آموزش مقدماتی C#.net 2008 بپردازیم. البته C# چون از خانواده ی C هست خیلی خیلی شبیه به C است. ولی باز مجبوریم برای کامل بودن این آموزش ها موارد تکراری رو بگیم (تا جایی که بشه حذف می کنم!)
چیزایی که خواهیم خوند:
1-   انواع داده و نوع نوشتاری آن
2-   معرفی متغیر ها و مقدار دهی آنها
3-   ایجاد انواع داخلی به کمک کلمه کلیدی new
4-   تبدیل کردن رشته به مقدار ها
5-   کاراکتر های گریز
(بقیه در پست های آینده)

6-   رشته ها و برابری آنها
7-   نوع System.Text.StringBuilder
8-   تبدیلات گسترش دهنده و محدود کننده

9-   فعال سازی عمل بررسی سرریز در کل پروژه

10-   دستورات تکرار و حلقه ها
11-   دستورات شرطی و عملگر های مقایسه ای

12-   انواع پارامتر ها
13-   سربارگذاری

14-   آرایه ها
15-   شمارش ها  Enum

16-   ساختارها
17-   انواع null پذیر
18-   عملگر ??

انواع داده و نوع نوشتاری آن
مشخصه ی جدید .net به کارگیری کدها در چند زبان است. برای اینکه بشه از پروژه ی خودمون توی بقیه ی زبان های .net استفاده کنیم، باید کدهامون مطابق CLS باشه. (CLS: Common Language Specification)
توجه: متغیر هایی که در C#.net بدون علامت تعریف شده باشند (uint/system.UInt16) این خصوصیت رو ندارند (همچنین sbyte /System.SByte که مقادیر -128 تا 127 رو می گیره)
معرفی متغیر ها و مقدار دهی آنها و ایجاد انواع داخلی به کمک کلمه کلیدی new
معرفی متغیر ها و مقدار دهی آنها به صورت های گوناگونی انجام می شوند:

کد:

Int myvar1 = 10 , myVar2=myvar1+1;
Int myvar3;
Myvar3=1;
Int myvar3= new int();

مقدار های پیشفرض
نوع bool: false
نوع عددی: صفر
نوع Char: کاراکتر خالی
نوع DateTime: 1/1/0001 12:00:00 AM
برای اشیا: مقدار null

تبدیل کردن رشته به مقدار ها
همه انواع زبان دارای متد Parse() برای تبدیل رشته به نوع مورد نظر هستنند. این متد یک رشته را دریافت کرده و مقداری از نوع فراخواننده اش باز می گرداند.

کد:

Bool b = bool.parse(“True”);
Int I = int.parse(“8”);

کاراکتر های گریز
مثل زبان های مشابه C، C# امکان استفاده از کاراکتر های گریز را، که نحوه ی چاپ کاراکتر ها در خروجی را مشخص می کنند، می دهد. هر کارامتر گریز با یک \ شروع می شود.
آپستروف:\’
کوتیشن:\”
بک اسلش:\\
صدای بیپ:\a
ساخت شر جدید و بردن نشانگر به سطر جدید:\n
نشان گر را به سطر فعلی باز می گرداند:\r
فاصله ی tab:\t
توجه: اگر می خواهید رشته ای را که نوشته اید به همان شیوه که نوشته شده است، نمایش داده شود، می توانید قبل از علامت @ استفاده کنید.

کد:

String myLongString = @”this is a very
           Very
                    Long string”;
Console.WriteLine(myLongString);
Console.WriteLine(@“He Said:“” Show String“””);

[مـ‌‍‌‌همّد بذرکار]

رشته ها و برابری آنها
برای مقایسه ی دو متغیر (یا شی) می تونین از عملگر های «==» و «!=» استفاده کنید.
عملگر «==» دو طرف خود را چک می کند؛ اگر یک مقدار و نشانگر یک محل از حافظه بودند، مقدار true را بر می گرداند وگرنه false می دهد.
عملگر «=!» (تعجب مساوی) برخلاف «==» کار می کند. در صورتی که مقدار دو طرف یکسان باشد مقدار false برمی گرداند. و اگر مقدار دو طرف مساوی باشه، مقدار true برمی گرداند.
در مقایسه ی دو رشته باید به خاطر داشته باشیم که تساوی دو رشته کاراکتر کاراکتر بررسی می شود. پس کوچک و بزرگ بودن حروف هم مهم است. یعنی Hello با HELLO مساوی نیست.

نوع System.Text.StringBuilder
نکته ی موجود در مورد اعضای این کلاس این است که زمانی که با آنها کار می کنید مستقیما داده های قبلی  را تغییر می دهید به جای اینکه فضای دیگری با اطلاعات جدید دریافت کنید. می توانید توسط سازنده های این کلاس اشیایی با مقادیر اولیه  مشخص ایجاد کنید، سپس مقادیر موجود در این اشیا را تغییر دهید. به کد های زیر و استفاده از این کلاس توجه کنید:

static void FunWithStringBuilder()
{
System.Text.StringBuilder Sb = new StringBuilder(“Default Value!”);
Sb.Append(“\n[new line is writing]”);
Sb.AppendLine(“And Line 2”);
Sb.Replace(“2”,”Again”);
Console.WriteLine(“Sb is so:{0} Written”,Sb.ToString());
}

خروجی برنامه که توسط دستور Console.WriteLine انجام می شه چیزی به صورت زیر است:

Sb is so: Default Value!
[new line is writing]
And Line Again Written

تبدیلات گسترش دهنده و محدود کننده

class Program
{
   static void Main(string[] args)
{
Console.WriteLine(“**Fun With Type Conversion **”;
// Add two shorts and print the result
short numb1=9, numb2=10;
Console.WriteLine(“{0} + {1} = {2}”, numb1, numb2, Add(numb1,numb2));
Console.ReadLine();
}
static int Add(int x, int y)
{return x + y;}
}

توجه کنید که متد Add انتظار دارد دو عدد int برایش ارسال شود. اما متد Main دو متغیر از نوع short برای آنها ارسال می کند. با این حال برنامه بدون اشکال کار می کند و مقدار 19 را بر می گرداند.
چون در اینجا عدد short از int کوچکتر است عمل تبدیل نوع، از نوع کوچکتر به نوع بزرگتر که Widening نامیده می شود، انجام می گردد. عمل گسترش به صورت خود به خودی و بدون از دست دادن اطلاعات انجام می گیرد.
البته بعضی اوقات عمل گسترش به نوع بزرگتر باعث ایجاد خطای کامپایلری می شود. مثلا فرض کنید در دو متغیر numb1 و numb2 اعداد بزرگی باشد؛ اگر حاصل جمع آنها را به جای نمایش دادن در متغیر دیگری از نوع short ذخیره کنید چون به صورت ضمنی عمل گسترش نوع انجام می شود و حاصل به نوع int تبدیل می گردد خطای کامپایلری دریافت می کنیم:

static void Main(string[] args)
{
Console.WriteLine(“**Fun With Type Conversion **”;
// Add two shorts and print the result
short numb1=30000, numb2=30000;
short answer = Add(numb1,numb2 ); //Error!
Console.WriteLine(“{0} + {1} = {2}”, numb1, numb2, answer);
Console.ReadLine();
}

خطای کامپایلری نوشته است: نمی توانید نوع int را به نوع short تبدیل کنید.
به عمل تبدیل نوع بزرگتر به نوع کوچکتر، Narrowing یا محدود کننده می گیم. این عمل همیشه خطای کامپایلری ایجاد میکند و کاری به این نداره که عدد توی بازه ی مورد نظر از نوع کوچکتر هست یا نه !
اگر مطمن هستیم نوع مورد نظر ما از نوع کوچکتر بیشتر نمی شود می شود نوع بازگشتی را مشخص کنیم:

short answer = (short)Add(numb1, numb2);

اگر مقدار خروجی رو در چنین حالتی چک کنید، مقدار -5536 رو می بینید که تعجب برانگیزه! در ادامه دلیل این موضوع رو بحث می کنیم

[مـ‌‍‌‌همّد بذرکار]

فعال سازی عمل بررسی سرریز در کل پروژه

یادتون میاد که در پست بالا به این رسیدیم که خروجی برنامه به شکل "30000 + 30000 = -5536" است !؟ به خاطر همین سرریز ها زبان C# کلمات کلیدی checked و unchecked را برای اطمینان از کشف همه ی داده های از دست رفته معرفی کرده است.
برای مدیریت سرریز و پاریز (overflow وunderflow ) در برنامه دو راه داریم:
1-   به صورت دستی این موارد را کنترل کنیم
2-   کامپایلر بررسی کند
زمانی که خطوط کد را داخل بلوک checked قرار می دهیم، کامپایلر C# مجبور می شود همه ی سرریزها و پاریزهای روی داده در این بلوک را شناسایی و نمایان کند.
اگر سرریزی داخل بلوک checked رخ دهد، خطای زمان اجرایی (System.OverflowException) بوجود می آید. {بعدا در مورد این نوع خطا و try..catch خواهیم گفت. فعلا توجه کنید چگونه استفاده کرده ایم }

static void ProcessByte()
{
   byte b1=100, b2=250;
   try
{
   byte sum = checked( (byte)Add(b1, b2) );
Console.WriteLine(“sum = {0}”, sum);
}
catch(OverflowException ex)
{
   Console.WriteLine(ex.Message);
}
}

اگر لازم باشد کلمه کلیدی checked را می شود روی مجموعه ای از دستورات اعمال کنید.

try
{
   checked
   {
   byte sum = (byte)Add(b1, b2) ;
   Console.WriteLine(“sum = {0}”, sum);
}
}
catch(OverflowException ex)
{
Console.WriteLine(ex.Message);
}

اگر شما برنامه ای ایجاد کنید و لازم باشد که همه سرریز ها در برنامه مشخص شوند باید تعداد زیادی از خطوط برنامه داخل بلوک checked قرار گیرد. اما راه حل بهتری هست. برای تنظیم خصوصیتی که همه عملیات بررسی وجود سرریز رو انجام می دهد، داخل محیط Visual Studio 2008 صفحه خصوصیات پروژه را باز کنید و قسمت مربوط به این موضوع رو تیک بزنید. (گزینه ی []Check for arithmetic overflow/underflow)
حالا فرض کنید خطوطی از کد دارید که اگر سرریز رخ داد اهمیت نداشته باشه یا خودتون خواسته باشین این اتفاق بیافته؛ حالا از کلمه ی کلیدی unchecked استفاده می کنیم.
استفاده از unchecked مثل checked هستش دیگه
کلاس System.Convert
این کلاس برای تبدیلات گسترش دهنده و محدود کننده هم استفاده می شود.

static void NarrowWithConvert()
{
   byte myByte = 0;
   int myInt = 200;
   myByte = Convert.ToByte(myInt);
   Console.WriteLine(“Value of myByte = {0}”, myByte);
}

شما می تونین از این کلاس استفاده کنید یا از تبدیل نوع صریح؛ هرجور دوست دارید!

[مـ‌‍‌‌همّد بذرکار]

دستورات تکرار یا حلقه
1-   حلقه for
2-   حلقه foreach/in
3-   حلقه while
4-   حلقه do/while

حلقه for
اگر قرار باشد بلوکی از کدها به تعداد مشخصی بار اجرا شوند حلقه for با قابلیت انعطاف خود می تواند این کار را انجام دهد.
// (variable; condition; verb(
for(i=0; i<4; i++)
{
}
for(i=0; i<4; i++)
//One line code!
این حلقه هیچ تفاوتی با حلقه for در زبان های C، C++ و Java ندارد.
* در این حلقه از دستورات goto، continue و break می توانید استفاده کنید.

حلقه foreach
این حلقه امکان بررسی عناصر داخل یک آرایه بدون تست کردن کران بالای آرایه را برای شما فراهم می کند.

string[] carType = { “Ford”, “BMW”, “Honda” }
foreach(string c in carType)
   Console.WriteLine(c);
int[] myInts = {10, 20, 30, 40}
int I;
foreach(I in myInts)
   Console.WriteLine(I);

علاوه بر آرایه ها این حلقه امکان پیمایش مجموعه های تعریف شده از سوی کاربر را نیز فراهم ساخته است.

حلقه while و do/while
حلقه while تا زمانی که مقدار true داشته باشد، انجام می شود.
حلقه do/while نیز مانند while عمل می کند؛ با این تفاوت که شرط را در انتهای حلقه بررسی می کند.

while(/Condition/)
{
}
do
{
}while(/Condition/);

عملگر مقایسه ای
== اگر دو عبارت باهم برابر باشند، مقدار true برمی گرداند.
!=  اگر دو عبارت باهم برابر نباشد، مقدار true برمی گرداند.
<   عملگر کوچکتری
>  عملگر بزرگتری
<= عملگر کوچکتر مساوی
>= عملگر بزرگتر مساوی
* از اعداد به عنوان مقدار شرط نمی توانید استفاده کنید.

int con = 1;
if(con){} //No!
if(con=1){}//Yes!

عملگر های منطقی
&&    ANDمنطقی if(myBool1 && (myInt=10))
||     ORمنطقی if(myBool1 || (myInt=10))
!    NOTمنطقی if(! myBool)

دستور switch
این دستور هم مانند C، C++ و Java است. در این دستور با توجه به مقدار یک متغیر، یکی از راه ها پیش گرفته می شود.
* اگر caseی که اجرا می شود break نداشته باشد، case های بعدی نیز چک می شوند تا به break برسد. اما اگر break; وجود داشته باشد، از دستور switch خارج می شود.

Console.WriteLine(“1 [C#], 2[VB]”);
string str=Console.ReadLine();
int n=int.Parse(str);
switch(n)
{
   case 1:
      Console.WriteLine(“C# is fine language!”);
      break;
   case 2:
      Console.WriteLine(“VB.net: OOP, MultiTheard, …!”);
      break;
   default:
      Console.WriteLine(“ok!”);
      break;
}

[l-n@2]

thank u

[s2h]

اگر ميشه غير از كنسول هم آموزش بديد